Giác gỗ là gì? Cách nhận biết và ứng dụng thực tế
Nhiều người khi tìm hiểu về cấu tạo gỗ thường nghe đến khái niệm giác gỗ nhưng chưa biết chính xác giác gỗ là gì, nằm ở đâu và có vai trò như thế nào đối với sự phát triển của cây. Cùng An Phú Thịnh tìm hiểu chi tiết giác gỗ là gì, có đặc điểm gì và khác lõi gỗ như thế nào qua bài viết dưới đây.
1. Giác gỗ là gì?
Giác gỗ, hay còn gọi là dác gỗ, là phần gỗ nằm ở phía ngoài thân cây, ngay bên trong lớp vỏ và bao quanh phần lõi gỗ. Phần này có nhiệm vụ chính là chuyển nước và các chất khoáng từ rễ lên thân, cành và lá, giúp cây tiếp tục sinh trưởng.
Nếu nhìn vào mặt cắt ngang của thân cây, có thể hình dung theo thứ tự từ ngoài vào trong là: vỏ cây – giác gỗ – lõi gỗ. Giác gỗ thường có màu sáng hơn lõi và có kết cấu mềm hơn. Tuy nhiên, màu sắc, độ dày và ranh giới giữa giác với lõi có thể khác nhau tùy từng loại cây.
Khi cây phát triển theo thời gian, phần giác nằm phía trong có thể dần chuyển thành lõi gỗ. Vì vậy, có thể hiểu đơn giản giác gỗ là phần gỗ nằm bên ngoài, có nhiệm vụ vận chuyển nước và khoáng chất, còn lõi gỗ là phần nằm sâu hơn bên trong thân cây.
2. Công dụng của giác gỗ?
Trong thân cây còn sống, giác gỗ giữ vai trò quan trọng đối với quá trình sinh trưởng và phát triển. Chức năng chính của phần gỗ này có thể kể đến:
Chuyển nước và các chất khoáng: Giác gỗ chứa các mạch có nhiệm vụ dẫn nước và các chất khoáng từ rễ lên thân, cành và lá. Đây là một trong những chức năng quan trọng nhất của giác gỗ và cũng là điểm khác biệt rõ rệt giữa giác với phần lõi bên trong.
Duy trì sự sống của cây: Thông qua quá trình vận chuyển nước và chất dinh dưỡng, giác gỗ góp phần cung cấp nguồn nguyên liệu cần thiết cho các bộ phận phía trên của cây. Vì vậy, dù thường không được đánh giá cao bằng lõi gỗ trong một số lĩnh vực chế biến, giác vẫn là một bộ phận quan trọng đối với cây khi còn sống.
Có thể được tận dụng trong sản xuất gỗ: Sau khi khai thác, giác gỗ không nhất thiết phải loại bỏ hoàn toàn. Tùy từng loại cây, đặc tính nguyên liệu và yêu cầu của sản phẩm, phần giác có thể được tận dụng trong một số hạng mục sản xuất gỗ.
Tuy nhiên, giác gỗ thường có cấu trúc mềm và xốp hơn lõi, đồng thời khả năng chống chịu với mối mọt, nấm và các tác động môi trường ở một số loại gỗ có thể kém hơn. Vì vậy, khi sử dụng giác trong sản xuất, cần đặc biệt chú ý đến công đoạn sấy, kiểm soát độ ẩm và xử lý bảo quản.
3. Cách phân biệt lõi gỗ và giác gỗ
Lõi gỗ và giác gỗ nằm liền nhau nên nhiều người dễ nhầm lẫn, đặc biệt khi chưa có kinh nghiệm nhận biết các loại gỗ tự nhiên. Dựa trên các đặc điểm được đề cập trong những nguồn tham khảo, có thể phân biệt hai phần này thông qua màu sắc, độ cứng và bề mặt gỗ.
Về màu sắc, giác thường có màu nhạt hơn lõi. Đây là dấu hiệu dễ nhận biết nhất khi quan sát mặt cắt của thân cây. Tuy nhiên, không phải loài cây nào cũng có sự chênh lệch màu rõ ràng giữa hai phần.
Về độ cứng và độ nặng, lõi gỗ thường chắc và đầm hơn, trong khi giác có cấu trúc mềm, xốp và dễ bị tác động hơn. Đây là cách hữu ích để nhận biết trong trường hợp màu sắc giữa hai phần không quá khác biệt.
Về bề mặt cắt, phần lõi thường cho cảm giác phẳng và mịn hơn, còn giác có thể có bề mặt ráp hơn do cấu trúc gỗ tương đối xốp.
Một điểm cần lưu ý là tỷ lệ giác và lõi không giống nhau ở mọi loài cây. Có những loài hình thành lõi khá sớm nên phần lõi lớn và giác mỏng; ngược lại, một số loài có phần giác tương đối dày. Vì vậy, khi đánh giá chất lượng gỗ cần xem xét cả đặc tính riêng của từng loài thay vì chỉ dựa vào màu sắc hoặc vị trí của phần gỗ.
4. Ứng dụng giác gỗ
Sử dụng trong sản xuất nội thất: Giác gỗ có thể được sử dụng để làm một số sản phẩm như bàn, ghế, kệ, tủ, vách ngăn hoặc các chi tiết nội thất. Tuy nhiên, do giác thường mềm hơn và khả năng chống mối mọt, nấm ở một số loại gỗ có thể thấp hơn phần lõi nên cần được sấy khô và xử lý bảo quản trước khi sử dụng.
Làm các chi tiết và sản phẩm gỗ phụ trợ: Những phần giác có chất lượng phù hợp có thể được tận dụng để làm thanh gỗ, khung, chi tiết trang trí, tấm ghép hoặc các bộ phận không yêu cầu quá cao về khả năng chịu lực. Việc tận dụng phần giác cũng giúp hạn chế lãng phí nguyên liệu trong quá trình chế biến gỗ.
Có thể dùng làm nguyên liệu cho các sản phẩm gỗ khác: Tùy chất lượng, giác gỗ còn có thể được tận dụng để sản xuất gỗ ghép, ván hoặc một số sản phẩm từ gỗ. Trước khi đưa vào sản xuất, nguyên liệu cần được kiểm tra về độ ẩm, khuyết tật và khả năng chịu lực để đảm bảo phù hợp với từng mục đích sử dụng.
Hy vọng qua những thông tin mà Sàn Gỗ An Phú Thịnh đã chia sẻ đã giúp bạn hiểu rõ hơn về giác gỗ. Từ đó, bạn có thể nhận biết và phân biệt được giác gỗ.
